Telefon Hemen Ara
whatsappWhatsapp
Türkçe İngilizce Almanca Arabic
Türkçe İngilizce Almanca Arabic

Kolonoskopi

Kolonoskopi

KOLONOSKOPİ NEDİR?

Kolonoskopi, kalın bağırsak hastalıklarının tanı ve tedavisinde yaygın olarak kullanılan bir görüntüleme yöntemidir.

İşlem sırasında Kolonoskop denilen, 160 cm uzunluğunda, işaret parmağı kalınlığında, ucunda minik bir kamera, içerisinde su ve hava geçişi için kanallar olan, esnek ve bükülebilir bir cihaz kullanılmaktadır.

Kamera görüntüleri yüksek çözünürlüklü bir televizyon ekranına yansımaktadır. Yeterli bağırsak temizliği yapılmış olan hastalarda içeriye hava vermek suretiyle kalınbağırsak kanalı açılarak görülür hale getirilir. Verilen hava nedeniyle bazen karında gerginlik ve ağrı hissedilebileceğinden işlem genellikle anestezi (sedasyon) altında yapılmaktadır.

Kalın bağırsak içerindeki polipler, tümörler, iltihabi değişiklikler, kanamaya yol açabilen damarsal hastalıklar ve diğer pek çok farklı durum işlem sırasında görülebilmektedir. Tümöral oluşumlar dâhil normalden farklı olan dokudan tanı amaçlı biyopsiler alınabilmekte, eğer polip adı verilen yapılar mevcutsa tamamı çıkarılabilmektedir.

KİMLERE KOLONOSKOPİ YAPILMALIDIR?

  • Dışkılama alışkanlığında değişiklikler olması (sürekli kabızlık çeken bir hastanın son zamanlarda ishal olması gibi)
  • Makattan gözle görülür kanama olması veya dışkıda gizli kan testinin pozitif bulunması
  • Daha önce kalın bağırsakta kanser veya polip saptanmış hastaların takibi amacıyla
  • Sebebi bulunamayan kronik karın ağrısı durumlarında
  • Ülseratif kolit ve Crohn gibi iltihabi bağırsak hastalıklarının tanı ve takibinde
  • 50 yaşını geçmiş herhangi bir şikâyeti olmayan kişilerde tarama amaçlı (Polip? Kanser?)
  • Ailede birinci derece akrabalarda kalın bağırsak kanseri öyküsü olanlarda, kanserin belirlendiği yaşın 5-10 yıl öncesinden taramalara başlanmalıdır (Örneğin; baba 50 yaşında kolon kanseri tanısı almış ise oğlunun 40 yaşında taramalara başlaması gerekir )


İŞLEM HAZIRLIĞI NASIL OLMALIDIR?

Kolonoskopi öncesi bağırsak temizliği yapılmaktadır. Hem ağız yoluyla hem de rektal yolla kullanılan ilaçlar tercih edilmektedir. Genel olarak işlemden bir gün önce, sabah saatlerinden itibaren taneli (katı) gıdalar alınmaz. Sıvı içerikli ve tanesiz olarak beslenmeye devam edilir. Öğleden sonrasında ağız yoluyla kullanılan ilaçlarla temizliğe başlanır. Günün ilerleyen saatlerinde bu ilaçlara bağlı olarak ishal başlayacağından ve sıvı kaybı ile tansiyon düşebileceğinden, aralarda bol su tüketilmesi önerilir. Gece yarısından itibaren aç kalınarak ertesi gün yapılacak işlem için hasta hazırlanmış olur.

İŞLEM SONRASI NORMAL HAYATINA HEMEN DÖNEBİLİR Mİ?

Kolonoskopi işlemi sonrasında hasta, dinlenme odasına alınır.

Kullanılan ilaçlara bağlı olarak uyuşukluk hissedilmesi, algı ve muhakemenin azalması, işlemin hatırlanmaması normaldir. Dinlenme odasındaki hasta 1-2 saat kadar tansiyon, nabız, nefes darlığı, karın ağrısı, makattan kanama yönünden takip edilir. Kolonoskopi sırasında verilen havanın makat yoluyla çıkarılması ve karındaki şişkinliğin gerilemesi beklenir. Bu sürenin sonunda hasta taburcu edilerek normal beslenmesine ve günlük hayatına geri dönebilmektedir.

Ancak araç kullanımı gibi dikkat gerektiren işler ilk 12 saat önerilmemektedir.

24 saat boyunca devam eden karın ağrısı, karında şişlik, bulantı, kusma, ateş, titreme ve makattan sürekli kanama durumlarında mutlaka hekime başvurulması gerekmektedir.

KOLON POLİPLERİ VE POLİPEKTOMİ

Genel olarak bağırsak kanalının iç duvarında yüzeyden kabarıklık şekilde izlenen yapılar polip olarak adlandırılmaktadır.


Polipler genetik özellik taşımakta olup toplumda yaygın görülmektedir ve sıklığı ilerleyen yaşla beraber artmaktadır.

Genellikle kolonoskopi sırasında saptanan ve alınan poliplerin çoğu iyi huylu olmakla beraber kolon kanserlerinin poliplerden geliştiği unutulmamalıdır. Büyüklükleri birkaç milimetreden birkaç santimetreye kadar değişmekte olup, sayıca fazla olmaları ve büyük olmaları (2 cm. üstü ) kötü huylu olabilme ihtimallerini arttırmaktadır. Kolon kanserlerinin büyük çoğunluğunun poliplerden köken aldığı bilindiğinden işlem sırasında görüldüklerinde, çıkarılmaları gerekmektedir.


Çok büyümüş olan polipler, karın ağrısı, makattan kanama, barsak tıkanıklığı gibi durumlara sebep olabilmektedir.

Kolonoskopi işlemi sırasında polipler, snare denilen kement şeklindeki teller sayesinde yakalanarak taban kısmı yakılmak suretiyle çıkarılır. Bu esnada hasta ağrı duymaz. İşlem sonrasında hastanın kanama yönünden takip edilmesi gerekir.